Organisaties van onderzoeksjournalisten uit negen Europese landen hebben de handen ineen geslagen in een poging om de openbare toegang tot documenten van Europese instellingen te redden. Zij hebben een gezamenlijk antwoord geformuleerd op het Green Paper on Transparency van de Europese Commissie.
Tot nu is hebben burgers recht tot toegang tot documenten van Europese instellingen, door een beroep op regeling 1049/01, de Europese versie van de Wet Openbaarheid Bestuur (WOB). In april heeft de Europese commissie een Green Paper gepubliceerd, waarin dit recht wordt geamendeerd. Dit voorstel staat op dit moment open voor inspraak.
Onderzoeksjournalisten zien een ernstig gevaar, dat de veranderingen die voorgesteld worden de fundamentele principes van openheid zal ondermijnen, en dat het recht op toegang zal worden teruggedrongen.
De Europese Commissie beschouwt de toegang tot documenten als een administratieve last, zo blijkt uit het Green Paper. Onderzoeksjournalisten eisen een modern bestuur, waarbij automatisering wordt aangepast aan transparantie. Het doel moet zijn om de administratieve last te verlichten door moderne hulpmiddelen, in plaats van de toegang te beperken wegens inflexibele automatisering.
Onderzoeksjournalisten werken al jarenlang samen op Europese- en wereldschaal. Het is echter voor het eerst dat zij zich verenigingen om een van hun hulpmiddelen op Europees niveau te verdedigen. De deelnemende organisaties ondersteunen de analyse, die voorbereid is door de Deense media-advocaat Henriëtte Schjøth. Op dit moment doen organisatie van onderzoeksjournalisten mee uit Duitsland, Nederland, België, Denemarken, Zweden, Finland, Noorwegen, Bulgarije en Roemenië.
Het antwoord op het Green Paper is hier te lezen (Engelse vertaling uit het Deens).
Het formeel geldende Deense origineel staat hier.
Het Green Paper van de Europese Commissie staat hier.
